Als twee verwante zielen elkaar ontmoeten is de kans groot dat er iets moois ontstaat. Zijn beide personen creatief begaafd en beoefenen zij elk een andere artistieke discipline, dan kan de wereld zich verheugen op een geschenk.
Fotograaf Ruben Philipsen en dichter Wouter van Heiningen hebben hun kwaliteiten gebundeld in een gezamenlijk project. Het resultaat van deze samenwerking heeft geleid tot een bespiegelend boekwerk met de intrigerende titel ‘Zichtbaar Alleen’ waarin de beeldende impressies van Philipsen leidraad zijn van de indeling.
In het eerste deel dwalen beide kunstenaars door parken, kerken en paleizen waarbij Van Heiningen in beeldende bewoordingen aansluit bij wat het oog van Philipsen waarneemt. Het tweede deel wordt in woord en beeld bevolkt door de zeven hoofdzonden die het menselijk bestaan maar al te vaak ondermijnen. De tocht die door koele gebouwen met imposante gewelven en langs beelden tegen vaak majestueuze luchten voert, getuigt van een fascinatie voor vervlogen momenten die door beide kunstenaars weer tot leven wordt gewekt.
De lens van Philipsen vangt in haar brandpunt wat ooit is gebeurd waarbij Van Heiningen in kostbare woorden en korte zinnen het geïsoleerde beeld uitfiltert en verstilt. Altijd benadert Philipsen zijn object direct en frontaal waarbij evenwel door een zorgvuldige omgang met licht en schaduw een sfeer van intimiteit en compassie ontstaat. En het is juist die intimiteit en compassie die Van Heiningen in bezonken, onopgesmukte woorden vertaalt en verbeeldt. En zo wordt iets wat klein is groot, soms heel erg uitvergroot.
Hoe intens ook, altijd kenmerken het verwoorde beeld en het verbeelde woord zich door een hang naar eenvoud waarbij uitroeptekens de toegang wordt geweigerd. Zelfs bij de door Philipsen ‘vermensbeelde’ hoofdzonden blijft de taal van Van Heiningen ingetogen, steeds de lichtbruin getinte sfeer van verrotting en sleetsheid in acht nemend.
Zielsverwanten zijn ze, de contemplatieve beeld- en woordkunstenaars, met hun behoefte aan verwondering en hun respect voor het wezenlijke dat door eenvoudige verbeelding groots wordt. Zo te kunnen ervaren is een geschenk, zo te kunnen waarnemen is een gave, zo te kunnen ‘beelden’ is een kwaliteit.
Wie zich mee laat voeren naar de uithoeken van het verleden en naar de schaduwkanten van de ziel zal worden geroerd door verwondering. Zichtbaar Alleen zal ongetwijfeld menig oog openen en menig hart strelen.
drs. Natascha Bär, kunsthistorica
